http://www.wiki.kolejopedia.pl/index.php?action=history&feed=atom&title=TEM2TEM2 - Historia wersji2026-06-19T04:59:33ZHistoria wersji tej strony wikiMediaWiki 1.43.2http://www.wiki.kolejopedia.pl/index.php?title=TEM2&diff=571&oldid=prevAdmin Kolejopedia: Utworzono nową stronę "== TEM2 – radziecka lokomotywa manewrowa == '''TEM2''' (ros. ТЭМ2) to ciężka lokomotywa spalinowa o napędzie elektrycznym, zaprojektowana w Związku Radzieckim jako rozwinięcie wcześniejszego modelu TEM1. W Polsce znana jest pod oznaczeniem '''SM48''' i potocznie nazywana '''Tamarą'''. Lokomotywa ta odegrała istotną rolę w transporcie przemysłowym i manewrowym zarówno w krajach byłego ZSRR, jak i w Polsce. == Historia == === Geneza i rozwój === P…"2025-08-02T15:30:52Z<p>Utworzono nową stronę "== TEM2 – radziecka lokomotywa manewrowa == '''TEM2''' (ros. ТЭМ2) to ciężka lokomotywa spalinowa o napędzie elektrycznym, zaprojektowana w Związku Radzieckim jako rozwinięcie wcześniejszego modelu TEM1. W Polsce znana jest pod oznaczeniem '''SM48''' i potocznie nazywana '''Tamarą'''. Lokomotywa ta odegrała istotną rolę w transporcie przemysłowym i manewrowym zarówno w krajach byłego ZSRR, jak i w Polsce. == Historia == === Geneza i rozwój === P…"</p>
<p><b>Nowa strona</b></p><div>== TEM2 – radziecka lokomotywa manewrowa ==<br />
'''TEM2''' (ros. ТЭМ2) to ciężka lokomotywa spalinowa o napędzie elektrycznym, zaprojektowana w Związku Radzieckim jako rozwinięcie wcześniejszego modelu TEM1. W Polsce znana jest pod oznaczeniem '''SM48''' i potocznie nazywana '''Tamarą'''. Lokomotywa ta odegrała istotną rolę w transporcie przemysłowym i manewrowym zarówno w krajach byłego ZSRR, jak i w Polsce.<br />
<br />
== Historia ==<br />
=== Geneza i rozwój ===<br />
Pierwsze prototypy TEM2 powstały w 1960 roku w zakładach w Briańsku. Konstrukcja bazowała na amerykańskiej lokomotywie ALCO RSD-1, dostarczanej do ZSRR w ramach programu lend-lease podczas II wojny światowej. TEM2 była rozwinięciem modelu TEM1, produkowanego od 1958 roku.<br />
<br />
Produkcję seryjną rozpoczęto w 1967 roku. Lokomotywy były budowane w zakładach w Briańsku oraz Woroszyłowgradzie (obecnie Ługańsk). Do końca produkcji w 1989 roku powstało ponad 3160 egzemplarzy.<br />
<br />
=== Nazwa i oznaczenie ===<br />
Nazwa TEM2 pochodzi od rosyjskiego skrótu:<br />
* '''T''' – lokomotywa spalinowa (тепловоз)<br />
* '''E''' – przekładnia elektryczna (электрическая передача)<br />
* '''M''' – manewrowa (маневровый)<br />
* '''2''' – drugi model w serii<br />
<br />
== Dane techniczne ==<br />
* '''Producent''': Briańska Fabryka Lokomotyw, Woroszyłowgrad<br />
* '''Lata produkcji''': 1967–1989<br />
* '''Układ osi''': Co’Co’<br />
* '''Masa służbowa''': 116 000 kg<br />
* '''Długość''': 17 029 mm<br />
* '''Szerokość''': 3120 mm<br />
* '''Wysokość''': 4654 mm<br />
* '''Średnica kół''': 1050 mm<br />
* '''Silnik spalinowy''': PD1M<br />
* '''Silniki trakcyjne''': 6× ED118A<br />
* '''Moc znamionowa''': 880 kW (1197 KM)<br />
* '''Prędkość konstrukcyjna''': 100 km/h<br />
* '''Pojemność zbiornika paliwa''': 6000 l<br />
* '''Rodzaj przekładni''': elektryczna<br />
* '''System hamulcowy''': Matrosov, Oerlikon<br />
* '''Sterowanie wielokrotne''': brak<br />
* '''System ogrzewania''': brak<br />
<br />
== Eksploatacja ==<br />
=== W ZSRR i krajach byłego bloku wschodniego ===<br />
TEM2 była podstawową lokomotywą manewrową i przemysłową w ZSRR. Używano jej na torach o różnych szerokościach: 1435 mm, 1520 mm i 1524 mm. Wariant TEM2A umożliwiał wymianę zestawów kołowych w celu dostosowania do różnych rozstawów torów.<br />
<br />
Lokomotywy te trafiły również do Bułgarii, Mongolii, Kuby i innych krajów zaprzyjaźnionych z ZSRR.<br />
<br />
=== W Polsce ===<br />
Do Polski pierwsze egzemplarze trafiły w 1974 roku, a w latach 1976–1988 sprowadzono 130 sztuk dla PKP. Łącznie do Polski trafiło około 430 egzemplarzy, z czego wiele pracowało w kolejnictwie przemysłowym.<br />
<br />
W grudniu 2009 roku w eksploatacji pozostawało 380 egzemplarzy, w tym 109 w barwach PKP Cargo. Lokomotywy te były wykorzystywane głównie na terenach przygranicznych oraz w zakładach przemysłowych, np. w kopalniach piasku.<br />
<br />
== Modernizacje ==<br />
W Polsce przeprowadzono liczne modernizacje TEM2:<br />
* Wymiana silnika spalinowego na bardziej ekologiczny i ekonomiczny.<br />
* Montaż komputerowego systemu sterowania.<br />
* Instalacja monitoringu wizyjnego.<br />
* Przebudowa kabiny maszynisty.<br />
* Modernizacje do standardu 15D/16D przez firmę Newag.<br />
<br />
Przykładem gruntownej modernizacji są lokomotywy TEM2 należące do Pol-Miedź Trans, które otrzymały nowe silniki spełniające normy UE oraz balast w celu dociążenia pojazdu.<br />
<br />
== Ciekawostki ==<br />
* Lokomotywa TEM2 bywa potocznie nazywana „Tamarą” – nazwa ta przyjęła się wśród kolejarzy i miłośników kolei.<br />
* W 2025 roku doszło do incydentu na stacji w Opalenicy, gdzie zbyt ciężki skład spowodował wybuksowanie szyn przez TEM2.<br />
* TEM2-080 to jeden z egzemplarzy, który przeszedł wiele napraw i zmian właścicieli – od Zakładów Chemicznych w Oświęcimiu po firmę Bartex Plus.<br />
<br />
== Multimedia ==<br />
Zdjęcia i filmy związane z TEM2 można znaleźć w Wikimedia Commons pod hasłem [https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:TEM2 TEM2].<br />
<br />
== Zobacz też ==<br />
* [[SM48]]<br />
* [[Lokomotywy spalinowe w Polsce]]<br />
* [[Newag 15D]]<br />
* [[Koleje przemysłowe w Polsce]]<br />
<br />
== Przypisy ==<br />
{{Przypisy}}<br />
<br />
== Linki zewnętrzne ==<br />
* [Artykuł o TEM2 na Wikipedii](https://pl.wikipedia.org/wiki/BMZ/%C5%81TZ_TEM2)<br />
* [Ilostan Pojazdów Trakcyjnych – TEM2-080](https://ilostan.forumkolejowe.pl/index.php?nav=lok&typ=7&seria=211&lok=8079&numer=80&title=TEM2-080)<br />
* [Kurier Kolejowy – incydent z TEM2 w Opalenicy](https://kurier-kolejowy.pl/aktualnosci/40924/moc-radzieckiej-tamary-tem2-i-zbyt-ciezki-sklad-spowodowaly-wybuksowanie-szyn-na-stacji-w-opalenicy.html)<br />
<br />
[[Kategoria:Lokomotywy spalinowe]]<br />
[[Kategoria:Lokomotywy radzieckie]]<br />
[[Kategoria:Lokomotywy w Polsce]]</div>Admin Kolejopedia